درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات
اکثر بیمارانی که دچار دیسک کمر شده اند، نیازی به عمل جراحی ندارند و با درمان غیرجراحی، مشکل دیسک کمر و ستون فقران آنها برطرف می شود. روش های درمان غیرجراحی دیسک کمر و ستون فقرات شامل درمان دارویی، تزریقات، فیزیوتراپی و … هستند همچنین پزشک متخصص به بیمار آموزش می دهد که حالت نشستن، ایستادن و راه رفتن خود را بهبود ببخشد تا فشار روی دیسک کاهش یابد. درمان فیزیوتراپی دیسک کمر و ستون فقرات شامل تمرینات فیزیکی و تکنیک های درمانی هستند که به مرور باعث افزایش انعطاف پذیری عضلات می شوند و فشار روی دیسک را به حداقل می رسانند.
افراد بسیاری در طول زندگی خود مخصوصا در سنین میانسالی دچار دیسک کمر میشوند و این عارضه میتواند تاثیر منفی بر کیفیت زندگی آنها داشته باشد اما آیا راهکار درمانی دیسک کمر فقط عمل جراحی است؟ پاسخ این سوال خوشبختانه خیر است و برای بسیاری از کسانی که دیسک کمر دارند، روشهای غیرجراحی همچون فیزیوتراپی و دارو درمانی، نتایج رضایتبخشی داشتهاند. معمولا برای افراد مبتلا به دیسک کمر ابتدا روشهای غیرجراحی توصیه میشود و در صورتی که این روشها تاثیر نداشته باشند، آخرین راهکار درمانی رفتن به اتاق عمل است.
چرا دیسک کمر ایجاد میشود؟
دیسک کمر از شایعترین عارضههای کمر است که افراد مخصوصا در سنین میانسالی و پیری را درگیر میکند. این عارضه بنا به دلایل مختلفی مثل موارد زیر، رخ میدهد:
پیری و فرسایش دیسکها
در اثر افزایش سن، دیسکهای بین مهرهای به تدریج فرسوده میشوند و در معرض فرسایش قرار میگیرند. دیسکهای بین مهرهای در نقش ضربهگیر میان مهرههای ستون فقرات هستند و زمانی که فرسوده شوند، انعطاف پذیری آنها کمتر شده و قابلیت تحمل فشار و دردهای ناحیه کمر را نخواهند داشت.
آسیبهای حاد یا مکرر
از دلایل ابتلاء به دیسک کمر، آسیب دیدن کمر است. مواردی مثل حمل کردن اشیاء سنگین، اشتباه انجام دادن حرکات ورزشی و بدنسازی، سقوط از ارتفاع زیاد، تصادف و… باعث ایجاد فشار زیادی بر روی دیسکها و عصبهای ستون فقرات میشوند و فرد باید برای درمان نزد متخصص مراجعه کند.
عوامل ژنتیکی
یکسری از افراد مبتلا به دیسک کمر، به صورت ژنتیکی مستعد ابتلاء به این عارضه هستند. بنابراین اگر در خانواده شما کسی هست که سابقه بیماری دیسک کمر را دارد، ممکن است شما هم دچار این بیماری شوید.
سبک زندگی و عادات نادرست
از عوامل تشدید کننده بروز دیسک کمر، سبک زندگی و عادت نادرست است. زندگی کم تحرک، عدم فعالیت بدنی، چاقی و اضافه وزن و… همگی باعث ایجاد فشار زیادی بر روی ستون فقرات میشوند و به تدریج موجب بروز دیسک کمر میشوند.
نشانههای دیسک کمر
پیش از بررسی راهکارهای درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات، ابتدا بهتر است با نشانههای دیسک کمر آشنا شوید زیرا هر درد و علائمی کمر به دلیل دیسک نیست و شاید مبتلا به عارضه دیگری باشید. علائم دیسک کمر شامل موارد خفیف تا شدید هستند که ممکن است تنها یکی از این علائم را داشته باشید. از جمله آنکه:
- درد کمر: اغلب کسانی که مبتلا به دیسک کمر هستند، دچار درد در ناحیه پایین کمر میشوند که این درد معمولا به صورت ناگهانی بوده و به مرور افزایش پیدا میکند.
- درد پراکنده: یکی از علائم دیسک کمر، درد پراکنده در نقاط مختلف بدن مثل باسن، رانها و پاهاست. این درد معمولا در یک طرف از بدن خود را بیشتر نشان میدهد.
- ضعف عضلانی: برخی از افراد دارای دیسک کمر دچار ضعف عضلانی میشوند. ضعیف بودن عضلات کمر و پا میتواند باعث اختلال در فعالیتهای روزمره شود.
- مشکلات حرکتی: از دیگر علائم ابتلاء به دیسک کمر، ناتوانی در حرکت کردن، خم شدن و چرخاندن کمر است.
- بی حسی و گزگز: افراد مبتلا به دیسک کمر دچار گزگز یا بیحسی پاها و دستها نیز میشوند. علت این موضوع از فشاری است که بر روی اعصاب است.
شما هم اگر یک یا چند علائم فوق را دارید توصیه میشود به کلینیک تخصصی درد مراجعه کنید تا پزشک شما را معاینه کند. پس از معاینه شدن توسط پزشک، ممکن است نیاز به انجام آزمایشهای تشخیصی و تصویربرداریهای پزشکی باشد تا ناحیهای که آسیب دیده است، به طور دقیق شناسایی شده و درمان آغاز شود.
چگونه از ابتلا به دیسک کمر و ستون فقرات جلوگیری کنیم؟
متاسفانه بعضی از افراد به دلیل اینکه عادات نادرستی در طول زندگی روزمره خود دارند یا یکسری نکات مراقبتی را رعایت نمیکنند، دچار دیسک کمر و ستون فقرات میشوند. برای اینکه از چنین اتفاقی جلوگیری کنید، چند نکته را در نظر داشته باشید:
· حتماً در طول هفته برنامه ورزشی منظم را برای خود اجرا نمایید.
· وزن مناسب تاثیر بسیار زیادی بر روی سلامت ستون فقرات دارد.
· به هیچ عنوان اجسام سنگین را بهصورت ناگهانی بلند نکنید. در واقع شما باید روش صحیح بلند کردن اجسام را بدانید تا فشار زیادی به کمر وارد نگردد.
· نحوه خوابیدن شما نیز بسیار مهم است. کسانی که به شکم میخوابند، بیشتر دچار آسیب به ستون فقرات خواهند شد. بهترین روش خوابیدن این است که اولاً یک تشک مناسب را انتخاب کنید. سپس همواره به پهلوها بخوابید و یک بالش را در بین پاهای خود قرار دهید.
· تغذیه مناسب داشته باشید تا از پوکی استخوان جلوگیری گردد.
درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات چیست؟
همه کسانی که دیسک کمر دارند، کاندید مناسبی برای عمل جراحی نیستند و روشهای غیرجراحی میتوانند در بهبود وضعیت آنها موثر باشند. روشهای درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات شامل تکنیکهای غیرجراحی هستند که برای کاهش درد، بهبود عملکرد و جلوگیری از پیشرفت مشکلات دیسک کمر، موثر هستند. از جمله این تکنیکها شامل فیزیوتراپی، درمان دارویی، تزریق دارو، ماساژ درمانی، تمرینات ورزشی و … میباشند.
روشهای درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات
برای درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات، روشهای مختلفی هستند که انتخاب یک روش مناسب به تشخیص پزشک متخصص است. مواردی مثل سن بیمار، نوع و میزان گستردگی آسیب کمر، شرایط بدنی بیمار و… در انتخاب یک روش مناسب موثر هستند. این تکنیک ها عبارتند از:
استفاده از داروهای شل کننده عضلانی
از رایجترین روشهای درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات، تزریق داروهای شلکننده عضلانی است. این داروها مثل متوکاربامول و باکلوفن یا تیزانیدین، باعث کاهش فشار بر روی ریشه عصبی میشوند و درد بیمار را به میزان قابل توجهی کاهش میدهند. زمانی که فشار بر روی ریشه عصبی اعمال میشود، عضله تحت تاثیر جریان های الکتریکی مدام قرار دارد و در حالت انقباض است. این انقباض، باعث ایجاد دید میشود و عضله با کمبود اکسیژن مواجه خواهد بود اما زمانی که داروهای متوکاربامول و باکلوفن یا تیزانیدین تزریق میشوند، عضله از حالت انقباض خارج شده و درد بیمار تعدیل میشود.
گرما درمانی
گرما درمانی از روشهای سنتی برای درمان دیسک کمر است و تاثیرات فوق العادهای دارد. با گرم کردن کمر، درد بهبود مییابد و امروزه که علم پیشرفت کرده است، از اشعه ماوراء بنفش و مادون قرمز برای این منظور استفاده میشود. زمانی که بیمار به کلینیک تخصصی درد مراجعه میکند، یک لامپ به رنگ قرمز و یک لامپ به رنگ بنفش بر روی کمر او قرار میگیرد تا درد بهبود یابد.
سرما درمانی
نقطه مقابل گرما درمانی، سرما درمانی است که باعث درمان التهابات و آسیب دیدگی بافتهای نرم میشود. افراد مبتلا به دیسک کمر میتوانند به تجویز پزشک از کمپرس یخ یا بستههای ژل یخ بر روی کمر استفاده کنند. این کار باعث کاهش درد و التهابات در اطراف عصبهای ستون فقرات میشود و درد را کمتر میکند.
ماساژ کمر
روش بعدی برای درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات، ماساژ دادن کمر است. تاثیرگذاری ماساژ برای کاهش درد کمر از طریق افزایش جریان خون در کمر است و گردش خون باعث میشود که مواد سمی التهاب آور از ناحیه درد دور شوند و عضله ها از حالت اسپاسم خارج شوند.
الکتروتراپی TENS
روش الکتروتراپی TENSباعث بهبود سریع دیسک کمر میشود و میتواند با افزایش گردش خون و تامین اکسیژن، درد را بهبود ببخشد. این روش شامل ضربهها و شکهای الکتریکی ریز به پوست است. دستگاه TENS از انتقال محرکهای درد از طریق اعصاب به مغز جلوگیری میکند و با مسدود شدن انتقال محرکهای درد، سریعتر تسکین مییابد.
رادیوفرکوئنسی
رادیوفرکوئنسی یکی از جدیدترین روشهای درمان غیرجراحی دیسک کمر و ستون فقرات است. در این روش، امواج رادیوفرکانس باعث تخریب توده مخرب در دیسک میشوند تا درد بیمار کمتر شود.
تزریق اپیدورال
یک روش درمان بدون جراحی دیسک کمر، تزریق اپیدورال است. این داروی ضد التهابی و بی حس کننده، به فضای اپیدورال که فضایی میان پردههای محافظتی اطراف نخاع است، تزریق میشود و تاثیر زیادی در کاهش درد و التهابات کمر دارد. برای تزریق اپیدورال باید نزد پزشک متخصص مراجعه کنید. پزشک با استفاده از اشعه ایکس و سونوگرافی، محل تزریق را تعیین میکند و سپس با استفاده از سوزن نازک، تزریق اپیدورال انجام میگیرد.
استفاده از کمربند طبی
بنا به تشخیص پزشک متخصص، شاید نیاز باشد که بیمار از کمربند طبی استفاده کند. کمربند طبی، تکیه گاهی را برای ستون فقرات ایجاد میکند و باعث ثبات آن میشود. با محدود شدن حرکات پیچشی و خمشی، کمر در معرض فشار و درد کمتری قرار میگیرد همچنین با ایجاد گرما، ماهیچهها را هم در وضعیت مطلوب و بدون درد قرار میدهد.
اوزون درمانی
در روش دیگر برای درمان غیرجراحی دیسک کمر، گاز اوزون از طریق یک سوزن وارد دیسک میشود. این روش تحت عنوان اوزون درمانی، اثرات ضدالتهابی و ضد درد دارد و میتواند درد بیمار را فورا تسکین دهد.
فیزیوتراپی
فیزیوتراپی از بهترین روشهای درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات است که طی آن، چندین تکنیک و تمرینات فیزیکی ترکیب میشوند تا عضلات محیطی ناحیه کمر و عملکرد ستون فقرات بهبود یابد. با تقویت عضلات پشتی و شکمی، فشار روی دیسکها کمتر میشود و درد فرد بهبود مییابد. برای انجام تمرینات فیزیوتراپی حتما باید زیر نظر متخصص فیزیوتراپی باشید تا مطابق با شرایط شما، بهترین برنامه درمانی را تنظیم کند.
تمرینات ورزشی
از تمرینات ورزشی مختلفی میتوانید برای درمان غیر جراحی دیسک کمر خود بهره ببرید. این تمرینات شامل بخشهای قدرتی، انعطافی، استقامتی و ورزشهای آبی هستند. با انجام تمرینات قدرتی، عضلات کمر و شکم تقویت میشوند تا بتوانند بهتر از ستون فقرات حمایت کنند. هدف از تمرینات انعطافی، انعطاف پذیری عضلات و کاهش فشار بر روی دیسکهاست همچنین تمرینات استقامتی برای افزایش استقامت عضلات پشتی و شکمی مفید هستند.
زمان مراجعه به پزشک متخصص برای درمان غیرجراحی دیسک کمر
اگر بیشتر از دو ماه است که کمر درد دارید و درد کمر شما به حدی است که نمیتوانید فعالیتهای روزمره خود را انجام دهید، باید سریعا به کلینیک متخصص ارتوپد مراجعه کنید. متخصص با بررسی علائم شما، ابتدا روشهای درمان غیرجراحی را تجویز میکند و بعد از چند هفته اگر این روشها موثر نباشند، جراحی پیشنهاد میشود.
درمان بدون جراحی دیسک کمر در بابل
درمان غیر جراحی دیسک کمر و ستون فقرات توسط متخصص ارتوپد انجام میگیرد همچنین متخصص مغز و اعصاب و فیزیوتراپیستها نیز میتوانند شما را در روند درمان کمک کنند. میتوانید با مراجعه به کلینیک تخصصی درد ارتوپدی بابل توسط متخصص ارتوپد معاینه شوید تا در ادامه اگر نیاز بود، به متخصص مغز و اعصاب و فیزیوتراپیست ارجاع داده شوید.