یکی از عارضههایی که ممکن است برای هر فردی اتفاق بیفتد، کیست استخوان نام دارد. هر آسیبی که به استخوانهای بدن وارد شود، توان حرکتی ما را تحت تاثیر قرار خواهد داد. به خصوص اگر این آسیب شبیه کیست، پیشرونده باشد، باید هر چه زودتر درمان گردد. اما منظور از کیست استخوان چیست و چه علائمی دارد؟ ما چگونه میتوانیم مطمئن شویم که آیا درگیر کیست استخوان شدهایم یا خیر. حتماً این مطلب از وبسایت کلینیک بابل ارتوپدی را مطالعه نمایید. به خصوص اگر در خانواده شما بهصورت ژنتیکی، سابقه ابتلا به کیست استخوان وجود دارد.
منظور از تشکیل کیست استخوان چیست؟
کیست استخوان به حفرهای پر از مایع گفته میشود که در داخل بافت استخوانی تشکیل شده و اصلاً تبدیل به بافت استخوان نخواهد شد. این حفره در واقع یک توده خوشخیم غیرسرطانی است. اما تحقیقات پزشکی نشان داده است که کیست استخوان میتواند در برخی موارد، بهصورت ناگهانی منجر به شکستگی استخوان گردد. به همین دلیل زمانی که پزشک وضعیت کیست را بررسی میکند و اگر صلاح بداند هر چه زودتر باید جراحی انجام شود، نباید زمان را از دست بدهید. لازم است این نکته را متذکر شویم که کیست استخوان بیشتر کودکان و نوجوانان را درگیر میکند. همچنین پسران بیشتر از دختران درگیر کیست استخوان میشوند.
محل رشد کیست استخوانی، عمدتاً در نزدیکی مفصل و صفحه رشد استخوان است. منظور از صفحه رشد، قسمتهای غضروفی است که به رشد طولی استخوان کمک خواهد کرد. بنابراین همزمان که فرد رشد میکند، شکل و اندازه این کیست تغییر پیدا خواهد کرد تا زمانی که رشد متوقف گردد.
بررسی علائم و نشانه های کیست استخوان
اما اکنون به سراغ این مسئله برویم که چگونه میتوان تشخیص داد آیا ما دچار کیست استخوان شدهایم یا خیر. مهمترین علامت کیست استخوان، ضعیف شدن استخوان در برابر ضربه و فشار است. در واقع وقتی شما کیست استخوان دارید، به دلیل اینکه بافت استخوان شما سست شده است، با کوچکترین آسیبی شکستگی در آن اتفاق میافتد.
همچنین ممکن است فرد در حین راه رفتن یا انجام فعالیتهای بدنی و ورزشی، احساس درد در قسمتی از بدن خود داشته باشد. این مسئله نیز به دلیل نازک شدن دیواره استخوان ناشی از رشد کیست اتفاق میافتد. بنابراین اگر شما در مفاصل خود احساس درد دارید و این درد هر روز بیشتر میشود، باید حتماً به متخصص مراجعه کنید تا بررسی گردد آیا شما درگیر کیست استخوان شدهاید یا خیر.
چگونه می توان کیست استخوان را تشخیص داد؟
همانگونه که گفتیم در صورتی که دردهای افزاینده را در مفاصل بدن خود به خصوص در زانو دارید، باید به متخصص مراجعه نمایید. متخصص ابتدا از شما میخواهد با اشعه ایکس، تصویربرداری را انجام دهید. البته گاهی اوقات ممکن است به دلیل وضعیت رشد کیست در لایههای پنهانی، نیاز باشد شما ام آر آی یا توموگرافی را نیز انجام دهید تا متخصص با دقت بالاتری بتواند بررسی نماید آیا کیست استخوان در اندام هدف وجود دارد یا خیر. آخرین آزمایشی که ممکن است متخصص از شما بخواهد انجام دهید، بحث بیوپسی یا نمونهبرداری از بافت کیست است. ممکن است متخصص براساس روشهای قبلی، نتواند به تشخیص دقیقی در مورد وضعیت کیست برسد. بنابراین از شما میخواهد بیوپسی انجام دهید. در این تست، از مایع کیست نمونهبرداری شده و در زیر میکروسکوپ مورد بررسی قرار میگیرد. مجموعه این روشها کمک میکند متخصص تشخیص دقیقی را در مورد کیست و روش درمان داشته باشد.
معرفی انواع کیست های استخوانی
علت اینکه روشهای مختلفی برای تشخیص کیست استخوان وجود دارد این است که متخصص باید بتواند به درستی بررسی کند شما درگیر کدام یک از انواع کیست استخوانی شدهاید. در این قسمت از مطلب انواع کیستها را برای شما توضیح خواهیم داد:
کیست نقص قشر فیبری
این کیست به دلیل نقص قشر فیبری در قشر استخوان یا قسمت خارجی آن اتفاق میافتد و جز انواع کیستهای خوشخیم به حساب میآید. این نوع کیست استخوان بهصورت غیرمولد و بیشتر در اندامهای تحتانی رشد میکند.
فیبرومهای غیرمولد
زمانی که قسمت میانی یا هسته استخوان نتواند به بافت استخوان متصل شود، فیبروم غیراستخوانی اتفاق میافتد. در واقع کیست فیبرومهای غیرمولد، ساختار فیبری دارد و بهعنوان یک کیست پنهان شناخته میشود چون کمترین علائم را نشان میدهد تا ممکن است شما در زمان انجام فعالیت هیچ دردی نداشته باشید. اما خوشبختانه این نوع کیست نیز بهصورت خوشخیم رشد میکند و به راحتی قابل درمان است. از نظر بازه سنی، فیبرومهای غیرمولد بیشتر کودکان و از نظر اندام هدف، بیشتر اندام تحتانی یا لگن را درگیر خواهد کرد.
کیست استخوانی تک اتاقی
این نوع کیست بیشتر استخوان بازو را درگیر میکند و در نزدیکی صفحه رشد به وجود میآید. خوشبختانه بهعنوان یک کیست بسیار خوشخیم شناخته شده و به مرور زمان بدون نیاز به درمانهای تخصصی، از بین میرود.
کیست آنوریسمال
تحقیقات نشان داده است که کیست آنوریسمال بیشتر در جوانان اتفاق میافتد و در بزرگسالان به ندرت دیده میشود. این کیست مملو از خون و مایعات است که یک نوع ضایعه استخوانی واکنشی به حساب میآید. زمانی که شما درگیر کیست آنوریسمال میشوید، حتماً در ناحیه هدف درد و تورم را خواهید داشت. همین دو علامت برای تشخیص توسط متخصص کافی خواهد بود. در ادامه پزشک از شما میخواهد ام آر آی و نمونه برداری را انجام دهید.
بررسی روش های درمان کیست های استخوانی
با توجه به اینکه کیستهای استخوانی خوشخیم و غیرسرطانی هستند، بنابراین برای درمان اصلاً نگران نباشید. حتی طبق آنچه در قسمت قبل توضیح دادیم، گاهی اوقات کیست بسیار خفیف رخ داده و بدون نیاز به درمانهای تخصصی، به مرور زمان برطرف میشود. زمانی که متخصص متوجه شود شما درگیر کیست استخوان هستید، براساس نوع کیست، اندازه آن، بافت هدف و مدت زمان ابتلا به کیست، یکی از روشهای درمانی زیر را برای شما اجرا خواهد کرد.
درمان کیست نقص قشر فیبری
اگر شما درگیر کیست نقص قشر فیبری شده باشید، بدون اینکه نیاز به جراحی یا استفاده از دارو باشد، این کیست درمان خواهد شد. در قسمت قبل توضیح دادیم که این کیست بهصورت غیرمولد و در لبه خارجی استخوان رشد میکند. بنابراین به مرور زمان کوچک خواهد شد. ممکن است متخصص از شما خواهد یکسری اقدامات را انجام دهید تا سرعت درمان بالاتر برود.
درمان کیست فیبروم غیرمولد
متخصصان معتقد هستند کیست فیبروم غیرمولد نیز در اغلب موارد به مرور زمان و خود به خود درمان میشود. بنابراین حتی نیازی نیست فرد، دارو مصرف کند. ولی با این حال باز هم باید اندازه کیست و وضعیت آن بررسی گردد.
درمان کیست آنوریسمال
روش درمانی رایج برای کیست آنوریسمال، شامل کرایوتراپی، کوتریزاسیون و کورتاژ نام دارد. باید مشخص گردد که این کیست چه اندازه پیشروی کرده و کدام یک از اندامهای بدن را درگیر نموده است. براساس آن، روش درمانی مناسب اجرا خواهد شد.
درمان کیست تک اتاقی
در قسمت قبل توضیح دادیم که این کیست. در قسمت بازو رشد میکند و به مرور زمان برطرف میشود بنابراین اگر درگیر چنین کیستی شدهاید اصلاً نگران نباشید. درمان تخصصی برای شما نیاز نخواهد بود.
در پایان
برای اینکه بتوانید از درمان کیست استخوانی، بهترین نتیجه را دریافت کنید، در ابتدا شما باید با یک متخصص حرفهای در ارتباط باشید. پیشنهاد ما این است با کلینیک بابل ارتوپدی تماس بگیرید تا هم به متخصصان توانمند و با تجربه دسترسی داشته باشید و هم تمامی آزمایشات را در کلینیک انجام دهید. حتی انجام جراحی نیز توسط متخصصان در همین مرکز انجام خواهد شد.


